Boletín Oficial ESFeiro: outubro 2026
CONTIDOS
- Vida Asociativa
- Honduras
- Mozambique
- Enlaces de interese
- Recomendación artística-cultural
- E proximamente …
- A ESFrase do mes
VIDA ASOCIATIVA
En Galicia, no programa ESF na Universidade, que desenvolvemos co apoio de fondos da Cooperación Galega da Xunta de Galicia e fondos da casiña solidaria IRPF, setembro comezou coa presentación de Enxeñería Sen Fronteiras na Escola de Enxeñaría de Camiños, Canais e Portos da UDC, na Coruña. Tamén presentamos ESF na sesión Conheça as ONG. Enxeñería Sen Fronteiras Galicia, organizada en liña pola Universidade de Lisboa. O 17 de setembro presentamos ESF na materia Aula Profesional da ETSE Compostela. Ademais, impartimos o relatorio Tecnoloxía para o ben común na ETSE de Santiago de Compostela link, e mantivemos diferentes reunións de planificación e colaboración coa comunidade universitaria, entre elas os contactos coa Escola de Enxeñaría Industrial da UVigo, coa EME e coa Escola de Camiños. Tamén dentro deste programa, desenvolvemos novos materiais e propostas: publicamos A bomba de mecate, un recurso didáctico desenvolvido polo grupo de voluntariado de Dereito á Auga, e mantivemos reunións para avanzar en posibles traballos fin de mestrado.
No programa Hackers Sen Fronteiras, no ensino secundario, setembro foi un mes de planificación e coordinación, con novas reunións para preparar o programa e avanzar no traballo cos centros de ensino secundario. Tamén mantivemos contactos relacionados coa divulgación de ESF e do programa en diferentes escolas e facultades, e tivemos a boa nova da concesión du proxecto de aprendizaxe-servizo colaborando co IES de Brión e a Facultade de Xornalismo. Ademais, tivemos a sorte de contar coa crónica da visita a Guatemala de Alberto, profesor de FP que, co seu proxecto de xardín circular, gañou o premio de Educación para a Cidadanía.
En Mulleres Bravas, deuse formación a Dilma en Honduras, xa que xa a finais de setembro veu para Galicia a facer a xira. Durante setembro houbo unha actividade frenética para preparar a axenda, así como a estancia coas compañeiras de Sindicato Labrego Galego.
No programa de ESFpro (tecnoloxía para o ben común no eido profesional), o 3 de setembro participamos en Pontevedra no acto de presentación do CIC Maruxa Mallo, onde teremos o novo Banco de Reciclaxe con Software Libre. O 4 de setembro presentamos en Carballo o visor cartográfico ECOTOX, unha ferramenta sobre contaminación mariña en Galicia, e o 5 de setembro tivemos espías en Mazaricos na actividade Burla Verde e en Lodoselo no encontro Rural Nova, organizado pola Asociación Sociocultural BreGal. En Lugo, o 12 de setembro realizamos o obradoiro O teu móbil máis seguro, na entidade A Hedreira. Ese mesmo día tamén se celebrou un Repair Café en Carballo. En setembro tamén tivemos unha nova edición do curso de electrónica para Pepe, de Ecos do Sur, realizado entre o 17 de agosto e o 1 de setembro en A Coruña, grazas a fondos IRPF da casiña solidaria da Xunta de Galicia. Mantivemos, así mesmo, unha reunión periódica de MICELIO e diferentes encontros sobre soberanía dixital, economía circular, reparación e reutilización.
No Programa de Voluntariado Internacional de Coñecemento doutras Realidades, realizamos o seguimento de Alba Campelo e Alba Viqueira, que se atopaban participando no programa e nos deixaron crónicas (a 3ª e a 4ª de Alba V e a 3ª de Alba C.). A finais de setembro regresaron a Galicia.
En traballo en rede, participamos nas Xornadas HEGOA. Universidad crítica y transformadora, celebradas en Bilbao, e mantivemos encontros con compas de distintas ISF, a ver se sae algo chulo! Ademais, xa está en Galicia a compañeira hondureña de CODDEFFAGOLF Antonia Mejía (Toña), marisqueira e defensora do manglar, que este ano participa no programa Galicia Abriga. Ademais, participamos na avaliación do V Plan Director da Cooperación Galega e na definición de elementos para o deseño do VI Plan, nun encontro en liña co equipo avaliador.
HONDURAS
En Honduras, dentro do eixo de Soberanía Alimentaria e Defensa do Territorio, coa nosa socia CODDEFFAGOLF, rematou o proceso formativo da Escuela de Incidencia Política de Namasigüe. Tamén se deu unha xornada de fortalecemento da Mesa Regional de Jóvenes del Golfo de Fonseca. Dentro do programa de REstauración de lagoas de inverno, houbo unha xornada de avaliación biolóxica con mozxs, para estudar o estado da avifauna e a biodiversidade.
Dentro do eixo de Dereito á Auga, houbo unha xira de intercambio de experiencias no occidente do país, sobre gobernanza hídrica e conservación.
MOZAMBIQUE
No mes de setembro no programa AquaMoz continuouse traballando na formacións dos técnicos das Administracións Rexionais da Augas de Mozambique (ARAS) Sur e Centro de Mozamique para a realización de estudos de inundacións. Tamén se avanzou na análise do ano hidrolóxico 2025/2026 para todo o territorio de Mozambqiue (3 ARAs). Durante este mes tamén se traballou na coordinación da próxima visita técnica a Maputo que terá lugar no mes de outubro, e na participación no VII Congreso Internacional de Estudios del Desarrollo (CIED 2026) que terá lugar en Santiago no mes de outubro en Santiago.
ENLACES DE INTERESE
Activismo e persoas
- La investigadora que desafió a Google alerta: el discurso de la IA apocalíptica es una cortina de humo
- Evelina Johansson Wilén: “Negarse a discutir con los hombres es una excusa para no hacer el trabajo político”
Auga
- Vigo rexistra as maiores concentracións de “contaminantes eternos” da costa atlántica peninsular
- El negocio del agua amenaza las traídas de 280.000 vecinos sin red municipal en la provincia de A Coruña
Consumo responsable
- Aumenta o uso do coche para ir ao traballo en Galicia, pero baixa nas zonas urbanas
- Carla Cameselle Llanos, nutricionista: «La diferencia entre comer saludable o no es de un euro»
Cooperación e ONGD
Educación
- Crecer en un mundo de pantallas. Proyecto educativo de Somos Conexión para reducir el impacto negativo de las pantallas en la infancia y la adolescencia
- ¿De verdad hay un problema de machismo con los chavales?
Enerxía e cambio climático
- Axudas da UE para asesoramento na creación de comunidades enerxéticas
- Plotting the Direct DC Solar Revolution: Power to the People!
Iniciativas
- Purchase with Purpos. People increasingly want their voices heard and are taking action by choosing the companies they support
- esLibre 2026, cando o software libre viaxou ao corazón de Galicia
- SWIFT network. Feminismo e agroecoloxía
Investigación para o desenvolvemento
- Death by a dozen cuts: Mitigation of biodiversity impacts from Development Corridors in Africa. Tese doutoral de Diego Juffe (colaborador de ESF)
- Un mapa analiza a vulnerabilidade das sete cidades galegas ante o aumento da calor cara ao 2050
Mundo
- HONDURAS. Campamento «Viva Berta» denuncia racismo y genocidio contra el pueblo garífuna
- MUNDO. La ONU certifica su impotencia ante un mundo cada vez más violento, unilateral e impredecible
Pobreza e exclusión
Políticas e modelos de desenvolvemento
- El Estado ecosocial por construir. Institucionalidad pública y comunitaria para las transiciones ecosociales
- Afrontar la crisis climática
- Estudio diagnóstico de la percepción de la población en torno al proceso de transición ecológica en España (infografías co resumo)
Soberanía alimentaria e defensa do territorio
- Investor Engagement Brief on Nature: Metals & Mining. Publicación dirixida a inversores, con ferramentas para avaliar como as empresas mineiras xestionan os seus impactos
- O xigante da conserva proxecta dúas centrais de bombeo na Groba: “Os riscos son imprevisibles e inasumibles”
Tecnoloxías da Información e Comunicacións (TIC)
- Una investigación muestra que los televisores de LG graban audio con la pantalla apagada
- Normalized Fascism in Open Source: $12 Million Given to DHH
- Crear un mapa con aeroxeneradores en 3D a partir dos datos do BOE/DOG
- One Year Into EU Ecodesign Rules, 80% of Smartphones Still Lack Required Repair Information
- Los centros de datos, a debate: las nuevas exigencias ambientales no convencen ni al sector ni a los ecologistas
- Centros de datos sí, pero no así
- Democratización de las tecnologías de la información
Tecnoloxía para o ben común
- Diseño Accesible | Diseñar en la accesibilidad. Vídeo. 2h
- Los señores de la guerra: la industria de defensa española factura más que nunca en pleno rearme de Europa
- Repensar la tecnología para construir un mundo nuevo: la ternura como fuerza política
RECOMENDACIÓN ARTÍSTICA-CULTURAL
Este mes traemos a proposta FACER APARECER · PUTA MINA, do COLECTIVO PUTA MINA E LAAV
E PROXIMAMENTE …
Temos un novo apartado na nosa páxina web, onde se pode ver a axenda de próximos eventos ESFeiros ou que nos parecen interesantes pola temática. Ademais:9 de outubro. 17h-20h. Obradoiro de reparación colectiva (Repair Café). Espazo da Natureza de Oza (Carballo)13 de outubro: Día Internacional para a Redución de Desastres Naturais16 de outubro: Día Internacional de Acción pola Soberanía Alimentaria dos Pobos17 de outubro: Día internacional para a erradicación da pobreza17 de outubro: Repair Day 2026 (atentas, porque teremos algunha actividade por aí!!)17 de 18 de outubro: estaremos nas IX Xornadas de Educación Ecosocial en Tomiño, acompañando a Dilma, a activista que está estes días en Galicia co programa Mulleres Bravas19 de outubro: participaremos no encontro entre traballadoras do sector primario de Pontevedra e o Sur Global, acompañando tamén a Dilma, a activista que está estes días en Galicia co programa Mulleres Bravas. Será en Pontevedra, e precísase inscrición23 de outubro: 12-14h e 15:30-18h. Obradoiro de reparación colectiva (Repair Café). Escola Técnica Superior de Enxeñaría. Campus Vida. Santiago de Compostela24 de outubro: Día Internacional contra o Cambio Climático30 de outubro. 17h-20h. Obradoiro de reparación colectiva (Repair Café). Libraría A Tobeira de Oza (A Coruña)
Para máis info sobre cursos e eventos en Galicia consulta a Axenda Solidaria e as formacións da Coordinadora Galega de ONGD
A ESF-RASE DO MES
Pensar hoxe en sociedades e subxectividades distintas (ao capitalismo) ten que pasar, necesariamente, por pensar tamén en transformar o noso mundo material e as nosas tecnoloxías.
Adrián Almazán







Leave a Reply
Want to join the discussion?Feel free to contribute!