Algunhas das publicacións máis relevantes de Enxeñería Sen Fronteiras Galicia pódense consultar a continuación. Se nalgún caso tes problemas para descargalas, contáctanos. Salvo que se diga o contrario, as publicacións de ESF Galicia teñen licenza de Dominio Público.
DESTACADA
Guía de Autodefensa Dixital (galego e castelán)
Memorias de actividades de Enxeñería Sen Fronteiras Galicia
- 2024: galego e castelán
- 2023: galego e castelán (infografías en galego: xeral, Galicia, Honduras, Mozambique)
- 2022: galego e resumo con infografías
- 2021: galego e castelán
- 2020: galego e castelán
- 2019: galego (resumo en 6 infografías)
- 2018: galego (resumo en 3 infografías: 1, 2 e 3)
- 2017: castelán e galego
- 2016: castelán e galego
- 2015: castelán
- 2014: en castelán e galego
- 2013: galego
Material didáctico
- Co-operando, el juego de cartas de las ONGD, listo para descargar (y modificar)
- A educación para o desenvolvemento
- Xogo tet-HR-is, o Tetris dos Dereitos Humanos
- Xogo de rol: a dinámica da mina
- Campaña Todo pasa… e todo queda? sobre machismo en pensadores clásicos
- Xogo didáctico: Tecnoloxía para Todas (Tech4All)
Artigos en medios
- Que facer cos incendios en Galicia? 5 expertas opinan
- Os datos públicos, se accesibles, dúas veces públicos. O visor de datos dos abastecementos municipais de auga de Galicia
- A fenda de xénero nos estudos universitarios técnicos de Galicia
- A UE propón responsabilizar das accións que realizan as redes sociais ás persoas que as usan
- ¿A qué se le puede llamar tecnología para el bien común?
- ¿Pueden realmente ser transformadoras las redes sociales (digitales)?
- Lo pequeño es hermoso: Activar el radar de iniciativas para cuidar y cuidarnos
- Cuando la tecnología se encuentra con el bien común
- ¿Están la tecnología y la ciencia al servicio del bien común? ¿usted qué opina?
- Tecnología en las organizaciones transformadoras: si no la usas tú, te usará ella
- El manglar en el golfo de Fonseca: amenazas para un ecosistema clave en la soberanía alimentaria de la zona
Audiovisual
- Curtametraxe de animación “A verdadeira historia de Rodolfo”, sobre produción de langostinos e os seus impactos
- Curtametraxe “Boli bo, boli malo“, produto dun obradoiro sobre creación audiovisual, de reflexión sobre a tecnoloxía e os seus usos
- Canción “Lembranzas dun río“, cedida a ESF Galicia polo grupo galego Alendalúa
Ferramentas e aplicacións
- Aplicación libre gvSIG Fonsagua, para planificación en Honduras do recurso hídrico baseado no programa de software libre gvSIG. Realizada polo Laboratorio de Enxeñería Cartográfica da Universidade da Coruña e a empresa ICarto. Descargable aquí
- Aplicación de cartografía colaborativa ambiental SIROS
- Índice Mundial de Tecnoloxía para o Desenvolvemento Humano
Estudos
Auga
- La gestión comunitaria del agua en zonas rurales desde una perspectiva de género. Estudio comparado entre 2 aldeas de Honduras y 2 de Galicia
- El referente espacial en la construcción de la identidad personal en habitantes del rural del sur de Honduras: una aproximación bajo un enfoque de género a propósito de la sustitución del sistema de abastecimiento de agua
Bioconstrución
Soberanía alimentaria e defensa do territorio
- Estudio del avance de piscinas artificiales de cebado de langostinos en manglar con foto satelital en Golfo de Fonseca
- Informe sobre tecnoloxías tradicionais e sistemas para a pesca no Golfo de Fonseca con enfoque de xénero (en castelán)
Tecnoloxía para o ben común
- Estudo sobre a incorporación de valores éticos no ámbito empresarial tecnolóxico na provincia da Coruña
- Buscando as fiestras da universidade. Estudo sobre a introdución da Educación para o Desenvolvemento nas Universidades Galegas
- Liña de base sobre tecnoloxía para o ben común nas universidades públicas galegas. 2022
- Estudo sobre Tecnoloxía para o Ben Común no ensino secundario galego. 2022
- Análisis de dos libros de texto con enfoque de tecnología para el bien común. 2023
Tecnoloxías de información e telecomunicacións
Exposicións
- Coñeces o teu móbil? 3 Roll-ups.
- Outras Realidades: Centroamérica dende Galicia. Fotografías
- A Verdadeira Historia de Rodolfo, pesca artesanal vs industrial. Cartel 3x2m
Manuais e sistematizacións de experiencias
- Ideas para fomentar voluntariado transformador en ONGD (versións en galego e castelán)
- Sistematización de la metodología de los Planes de Gestión Integral del Recurso Hídrico
- Asignatura de cooperación al desarrollo. Experiencia desde la colaboración entre Enxeñería Sen Fronteiras Galicia y la Universidade da Coruña
- Guía para análisis de libros de texto con perspectiva de tecnología para el bien común (só en castelán)
- Guía de Autodefensa Dixital (galego e castelán). NOVIDADE
Avaliacións de acción
- Pódense consultar algunhas avaliacións externas dos nosos proxectos internacionais en Honduras, El Salvador e Nicaragua
- Tamén hai varias sobre accións en Galicia agrupadas no que chamamos “Informes de erros“
- Aquí se pode consultar Avaliación do noso Programa de Coñecemento da Realidade entre 2004 e 2016
Outras
- 60 frases e 2 relatos que nos fixeron pensar
- Tradución ao galego da Resolución da ONU sobre o Dereito Humano ao Auga e o Saneamento 2010
- Guía de plantas para PCR Honduras (castelán)
- Consejos para mejorar el funcionamiento de un teléfono Android (en castelán, ignorar advertencias de seguridade)
- Manual de Des-Googlización: Alternativas libres ás ferramentas de Google
- Serie de publicacións sobre Tecnoloxía para o Desenvolvemento Humano segundo distintas disciplinas (filosofía, xornalismo, psicoloxía, tecnoloxías apropiadas…)
- Guía de Autodefensa Dixital (galego e castelán). NOVIDADE

Hola tenia la intencion de recuperar plasticos de mi hogar y he pensado que wuiza alguno de vosotros disoone de lis conocimientos practicos psrs hacer una calentadora – extrudora casera
Saludos
Hola Fran. La verdad es que no tenemos gente entre nosotros que sepa hacer eso, aunque si estás por Galicia igual te puedes acercar un día a alguno de nuestros Repair Café y hacer la propuesta. Saludos
Hacer una calentadora–extrusora casera para reciclar plástico es posible a pequeña escala y, bien hecha, sirve para fabricar filamento, varillas o perfiles simples a partir de plástico triturado. Te explico una opción doméstica realista, inspirada en proyectos tipo Precious Plastic, con advertencias claras de seguridad.
1. Idea básica (cómo funciona)
Una extrusora de plástico casera tiene 4 partes clave:
Tolva → donde echas el plástico triturado
Tornillo sinfín → empuja el plástico hacia adelante
Cámara calentada → funde el plástico
Boquilla → da forma al material fundido
El tornillo gira lentamente mientras resistencias eléctricas calientan el tubo metálico.
2. Materiales principales (versión accesible)
Estructura y mecánica
Tubo de acero (pared gruesa)
Interior: 20–30 mm
Largo: 40–60 cm
Tornillo sinfín
Opción casera: barrena de taladro para madera (robusta)
Opción mejor: tornillo de extrusora recuperado
Motor eléctrico con reductora
0,25–0,5 HP
Velocidad final: 30–60 rpm
Acople flexible motor–tornillo
Rodamientos axiales (muy importante)
Calefacción y control
Resistencias tipo cartucho o bandas calefactoras (2–3)
Termopar tipo K
Controlador PID (muy recomendable)
Relé de estado sólido (SSR)
Fuente eléctrica adecuada
Boquilla
Pieza de acero roscada
Orificio según uso:
3–5 mm → varilla
1,75 mm → filamento (más difícil)
3. Plásticos adecuados (importante)
Empieza solo con estos:
Plástico Sí / No Temp. aprox
HDPE (tapones) ✅ 170–190 °C
LDPE (bolsas gruesas) ✅ 160–180 °C
PP (tuppers) ✅ 180–210 °C
PET ⚠️ difícil 230–260 °C
PVC ❌ NO tóxico
👉 Nunca uses PVC: libera gases muy peligrosos.
4. Montaje simplificado (paso a paso)
Alinea el tornillo dentro del tubo
Debe girar sin rozar
Sella la boquilla
Rosca + teflón o sellador térmico
Coloca resistencias
Distribuidas a lo largo del tubo
Instala termopar
Cerca de la boquilla
Conecta PID + SSR
Mantiene temperatura estable
Montaje del motor
Siempre con reductora (no directo)
5. Preparación del plástico
Antes de extruir:
Lavar bien
Secar completamente
Triturar en piezas pequeñas (5–10 mm)
La humedad arruina la extrusión.
6. Seguridad (muy importante)
Usar guantes térmicos
Ventilación forzada
Nunca dejarla sola encendida
Protección eléctrica (tierra, fusible)
Parada de emergencia si es posible
7. Qué puedes fabricar
Varillas para soldadura de plástico
Material para prensado
Filamento experimental
Perfiles simples
Materia prima para moldes